ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemi

Genel bakış

ISO 14001, kuruluşların faaliyet, ürün ve hizmetlerinden kaynaklanan çevresel etkileri belirlemesini, yönetmesini ve sürekli iyileştirmesini sağlayan uluslararası çevre yönetim sistemi standardıdır.

Güncel sürümü ISO 14001:2015, yaşam döngüsü bakış açısını ve uyum yükümlülüklerini merkeze alır. Artan müşteri ve yatırımcı beklentileri, Avrupa Yeşil Mutabakatı ve sürdürülebilirlik raporlaması ile birlikte ISO 14001 artık yalnızca üretim tesislerinin değil tüm sektörlerin gündemindedir.

Çevre boyutları ve etkileri

Sistemin kalbi, kuruluşun çevreyle etkileşime girdiği noktaların (çevre boyutları) ve bunların sonuçlarının (çevresel etkiler) belirlenmesidir. Her boyut önem derecesine göre değerlendirilir ve önemli olanlar için kontrol ve hedefler belirlenir. Tipik çevre boyutları:

Enerji ve doğal kaynak tüketimi
Atık oluşumu (tehlikeli ve tehlikesiz atıklar, ambalaj atıkları)
Atık su deşarjı ve su tüketimi
Hava emisyonları ve sera gazı salımları
Gürültü, koku ve toz
Kimyasal depolama ve olası acil durumlar (döküntü, yangın)

Çevre mevzuatına uyum

ISO 14001, kuruluşun uymakla yükümlü olduğu yasal şartları (çevre izin ve lisansları, atık yönetimi, emisyon ve deşarj limitleri vb.) belirlemesini ve bunlara uyumunu periyodik olarak değerlendirmesini ister. Bu sayede idari para cezası ve faaliyet durdurma gibi risklerin önüne geçilir.

Kimler için gerekli?

Üretim tesisleri ve sanayi kuruluşları
İnşaat, enerji, madencilik ve kimya sektörü firmaları
Avrupa'ya ihracat yapan ve tedarik zinciri sürdürülebilirlik şartlarıyla karşılaşan firmalar
Otel, hastane, lojistik gibi yoğun kaynak tüketen hizmet işletmeleri
Kamu ihalelerinde çevre belgesi talep edilen firmalar

Avantajları

Yasal güvence

Çevre mevzuatının sistematik takibi, ceza ve itibar risklerini azaltır.

Kaynak tasarrufu

Enerji, su ve hammadde tüketimindeki verimlilik doğrudan maliyet düşüşü sağlar.

Atık maliyetlerinde azalma

Atıkların kaynağında azaltılması ve ayrıştırılması bertaraf giderlerini düşürür.

Sürdürülebilirlik itibarı

Müşteri, yatırımcı ve finans kuruluşları nezdinde somut bir çevre taahhüdü göstergesidir.

Entegrasyon

ISO 9001 ve ISO 45001 ile aynı yapıyı kullandığı için entegre sistem olarak kurulabilir.

Süreç nasıl işler?

1
Ön görüşme ve mevcut durum analizi
Firmanızın faaliyetlerini, çalışan sayısını, lokasyonlarını ve hâlihazırdaki uygulamalarını inceliyor; ISO 14001 şartlarına göre eksikleri gösteren bir boşluk (gap) analizi raporu hazırlıyoruz.
2
Kapsam ve proje planı
Belge üzerine yazılacak kapsamı sizinle birlikte netleştiriyor, görev dağılımı ve zaman çizelgesi içeren bir uygulama planı oluşturuyoruz.
3
Dokümantasyon ve sistem kurulumu
Politika, hedefler, prosedürler, talimatlar ve kayıt formlarını firmanıza özel hazırlıyor; sistemin sahada gerçekten işlemesi için sorumlu personelle birlikte çalışıyoruz.
4
Eğitim, iç denetim ve YGG
Çalışanlarınıza farkındalık ve iç denetçi eğitimi veriyor, iç denetimi gerçekleştiriyor ve Yönetimin Gözden Geçirmesi toplantısını yaptırarak sistemi belgelendirme denetimine hazır hâle getiriyoruz.
5
Akredite belgelendirme denetimi
TÜRKAK veya IAS akreditasyonlu bir belgelendirme kuruluşu iki aşamalı denetim yapar: 1. aşamada dokümantasyon ve hazırlık, 2. aşamada sahadaki uygulama değerlendirilir. Denetim boyunca yanınızda bulunuyoruz.
6
Belgenin verilmesi ve gözetimler
Uygunsuzluklar kapatıldıktan sonra 3 yıl geçerli belge düzenlenir. Belgenin devamı için yıllık gözetim denetimleri, 3. yılın sonunda ise yeniden belgelendirme denetimi yapılır; bu süreçlerde de destek vermeye devam ediyoruz.

İstenen evraklar

Çalışmaya başlamak için aşağıdaki belgeleri hazırlamanız yeterlidir. Eksik evrak olması durumunda süreci birlikte planlıyoruz.

Ticaret Sicil Gazetesi fotokopisi
İmza sirküsü fotokopisi
Vergi levhası fotokopisi
Oda kayıt belgesi fotokopisi
SGK hizmet dökümü fotokopisi
Belge üzerine yazılacak olan kapsam
Varsa çevre izni / lisansı ve atık yönetimine ilişkin belgeler

Sıkça sorulan sorular

Belge ne kadar süre geçerlidir?+

ISO yönetim sistemi belgeleri 3 yıl geçerlidir. Bu süre içinde her yıl bir gözetim denetimi yapılır; 3. yılın sonunda yeniden belgelendirme denetimiyle belge yenilenir.

Akredite belge ile akreditasyonsuz belge arasındaki fark nedir?+

Akredite belge, belgelendirme kuruluşunun TÜRKAK veya IAS gibi bir akreditasyon kurumu tarafından yetkinliği denetlenmiş olduğunu gösterir. Kamu ihaleleri, büyük firmaların tedarikçi değerlendirmeleri ve ihracat süreçlerinde genellikle akredite belge talep edilir; belgenin geçerliliği akreditasyon kurumunun veri tabanından doğrulanabilir.

Ofis tabanlı bir firma ISO 14001 alabilir mi?+

Evet. Ofis ortamında da enerji, kâğıt, elektronik atık, su tüketimi ve ulaşım kaynaklı emisyonlar gibi çevre boyutları vardır. Sistem bu boyutlara göre ölçeklendirilir.

ISO 14001 karbon ayak izi hesaplamasını da kapsar mı?+

ISO 14001 sera gazı emisyonlarını bir çevre boyutu olarak ele alır ancak kurumsal karbon ayak izinin standart bir yöntemle hesaplanıp doğrulanması ISO 14064-1 kapsamında ayrı bir çalışmadır. İki çalışmayı birlikte yürütebiliyoruz.